ทำไม ศีล 5 คือ คน ศีล 8 คือ มนุษย์

Total
0
Shares

ใครเคยได้สงสัยไหมว่า คน กับ มนุษย์ แตกต่างกันอย่างไร วันนี้เราจะมาแยกสองคำนี้ตามทัศนะหลักธรรมแบบให้เข้าใจง่าย ๆ กันค่ะ 

 

มนุษย์เป็นคำบาลีหรือสันสกฤต

มนุษย์ อ่านว่า มะ-นุด 

มนุษย์มาจากคำว่า มนุสฺส อ่านว่า มะ-นุด-สะ เป็นคำบาลี

รากศัพท์จาก มน (ใจ) + อุสฺส (สูง)  : ใจสูง

มนุษย์ หมายถึง ผู้มีใจสูง 

คน คือ อาการกิริยาที่ทำการกวนเพื่อรวมส่วนผสมทุกสิ่งให้กลายเป็นเนื้อเดียวกัน 

คน : แหล่งรวมทุกสิ่งทั้งดีและไม่ดีผสมปนเปกันจนกลายมาเป็นกาย ๆ หนึ่ง

 

ที่เราเห็นกันอยู่ทั่วไปส่วนใหญ่ คือ คน  

 

แล้วจะทำอย่างไรให้เป็น มนุษย์ ?  ต้องรักษา ศีล 5 ใช่ไหม? 

 

ศีล แปลว่า ปกติ  ดังนั้น การรักษาศีล 5 คือ ดำรงตนให้เป็นคนปกติ 

ทำไม ศีล 5 ถึงเป็นการทำตนให้เป็นคนปกติ

เพราะคนก็คือสัตว์ประเภทหนึ่ง แต่ ศีล ช่วยแยก คน ออกจากสัตว์เดรัจฉาน … อย่างไร? 

การรักษาศีล คือ การควบคุมตนเองไม่ให้กระทำตามสัญชาติญาณของสัตว์ทั่วไป เช่น การฆ่าสัตว์ : สัตว์เดรัจฉานฆ่าและกินสัตว์อื่นเป็นอาหารตามสัญชาติญาณเพื่อความอยู่รอด , การขโมย : แมวจรเข้าไปขโมยปลาในบ้านคนเพราะความหิว , การผสมพันธุ์ของสัตว์หลายชนิดที่ ลูก แม่ พ่อ ไม่มีแบ่งแยก แค่ทำไปตามสัญชาติญาณ เป็นต้น 

 

เรามาดูเหตุผลที่ศีลช่วยทำให้คนต่างจากสัตว์เดรัจฉาน ด้วยการเปรียบเทียบต่อไปนี้ 

  • รักษาศีลครบ 5 ข้อ การเป็นคน 100% : ปกติ 
  • รักษาศีล 4 ข้อ เหลือการเป็นคน 80% ใกล้เคียงความเป็นสัตว์ไป 20% 
  • รักษาศีล 3 ข้อ เหลือการเป็นคน 60% ใกล้เคียงความเป็นสัตว์ไป 40% 
  • รักษาศีล 2 ข้อ เหลือการเป็นคน 40% ใกล้เคียงความเป็นสัตว์ไป 60% 
  • รักษาศีล 1 ข้อ เหลือการเป็นคน 20% ใกล้เคียงความเป็นสัตว์ไป 80% 
  • ไม่มีศีลสักข้อเลย ความเป็นสัตว์เดรัจฉาน 100% ไม่เหลือความเป็นคนเลย 

การมีศีล 5 จึงเป็นการควบคุมและรักษาตนให้แยกออกจากความเป็นสัตว์เดรัจฉานอย่างชัดเจน แล้วจะทำอย่างไรให้เป็นมากกว่าคน ทำอย่างไรให้เป็น มนุษย์ ผู้มีใจสูง?

ศีล 8 ต่างจาก ศีล 5 อย่างไร 

ศีล 8 หรือ ศีลอุโบสถ จะเพิ่มจากเดิมของศีล 5 มาอีก 3 ข้อ ซึ่งจะช่วยยกระดับจิตใจให้สูงขึ้น อันได้แก่ 

 

  • ประพฤติพรหมจรรย์ คือ การงดเว้นจากการเสพเมถุน งดเว้นจากกามอันเป็นสัญชาติญาณทางเพศของสัตว์โลก ทำให้มีความสงบในการศึกษาและปฏิบัติธรรมที่สูงยิ่งขึ้น 

 

  • งดเว้นจากการบริโภคในยามวิกาล คือ ตั้งแต่หลังเที่ยงไปจนถึงรุ่งอรุณ เพื่อละเว้นจากรสตัณหา และในทางทัศนะการปฏิบัติทางศาสนานั้น เล็งเห็นว่า อาหารเช้าเป็นการซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอของร่างกาย อาหารกลางวันจะช่วยในการเจริญเติบโตและบำรุงร่างกายเพียงพอแล้ว ในขณะที่อาหารเย็นเป็นส่วนเกินที่ไม่จำเป็น และการทานหลังจากเวลานั้นเป็นการเพิ่มกิเลสให้ตนเอง ด้วยความอยาก คือ การไม่รู้จักอิ่ม ทั้งที่ร่างกายไม่ได้ต้องการ แต่ใจก็อยากและขวนขวายหามาอย่างไม่สิ้นสุด ก่อให้เกิดทุกข์โทษภัยต่าง ๆ จากการผิดศีลไปเบียดเบียนสัตว์อื่นเพื่อปรนเปรอและสนองความอยากของตนเท่านั้น และยังเป็นเพิ่มขยะอาหารจากกินเหลือกลายเป็นมลพิษและย้อนกลับมาทำร้ายเราและทุกชีวิตในที่สุด นอกจากนี้ ได้มีผลวิจัยทางวิชาการออกมาแล้วว่า การทานอาหารเพียงมื้อเดียว ดีต่อสุขภาพ และทำให้ร่างกายเจ็บป่วยน้อยกว่าการทานอาหารหลายมื้อ 

 

  • งดเว้นจากการดูฟ้อน ร้องรำ การละเล่นต่าง ๆ ตลอดไปจนถึงการประโคมกายด้วยเครื่องประทินโฉม ของหอม เครื่องประดับต่าง ๆ เพื่อละจากการรับกิเลสด้วยรูป กลิ่น เสียง เพราะเมื่อดูสิ่งสวยงามก็ติดในรูปโฉม กลิ่น หรือเสียงอันเสนาะหู ที่ก่อให้เกิดความอยาก ตัณหา ต้องการสวยอย่างเขา อยากครองครองเขาเพราะรูปงาม ชอบกลิ่นหอมอยากได้ จนทำให้เกิดทุกข์ อยากได้ อยากมี ดิ้นรน เกิดกิเลส และก่อทุกข์ให้ตนเอง ทำให้ตนลำบาก หรือต้องไปเบียดเบียนคนและสัตว์อื่น เพราะกิเลสนั้น 

 

  • งดเว้นการนอนบนที่อ่อนนุ่ม เพราะจะทำให้เกิดความสบายจนกลายเป็นความเกียจคร้าน เพราะติดอยู่กับความสัมผัสอันที่อ่อนนุ่ม ก่อให้เกิดกิเลสและกามกำเริบในที่สุด 

 

การรักษาศีล 8 เป็นการมุ่งเน้นยกระดับจิตใจให้สูงขึ้น ซึ่งพัฒนามาจากการรักษาศีล 5 ด้วยการละเว้นการเสพเมถุนทุกประเภท เพื่อไม่ให้กามกำเริบ เรียกได้ว่าเป็นการปฏิบัติเพื่อประพฤติพรหมจรรย์ให้มีความบริสุทธิ์ผุดผ่องเยี่ยงพรหม เป็นจริยธรรมที่อยู่เหนือกว่าแนวทางการปฏิบัติของคนทั่วไป 

สรุป 

หากจะอธิบายให้เข้าใจง่าย ๆ คือ การรักษาศีล 5 เป็นการชำระล้างสิ่งสกปรกเพื่อเตรียมความพร้อม เหมือนเราล้างหน้า อาบน้ำ เพื่อขจัดสิ่งสกปรกออก ส่วนศีล 8 ที่เพิ่มมาอีก 3 ข้อ เป็นการลงครีมบำรุงร่างกายที่สะอาดสะอ้านรออยู่แล้ว ทำให้ใบหน้าและร่างกายสวยสมบูรณ์ยิ่งขึ้น คือ เป็น “มนุษย์” ผู้มีใจสูง” กว่า “คน” นั่นเอง 

You May Also Like

จะเกิดอะไรขึ้น ถ้างดน้ำตาล 14 วัน

โดยปกติร่างกายต้องการน้ำตาลเพียง 24 กรัม / วัน เท่านั้น หรือประมาณ 4-6 ช้อนชา (เทียบเท่าน้ำผลไม้ประมาณ 200 มิลลิลิตร) แต่ถ้าได้รับปริมาณที่มากไป จะส่งผลต่อสุขภาพในระยะยาว เกิดภาวะระดับน้ำตาลในเลือดสูง และประสิทธิภาพในการผลิตฮอร์โมนอินซูลินลดลง น้ำตาลแบ่งได้เป็น 2 ประเภท  น้ำตาลธรรมชาติ ที่ได้จากผัก ผลไม้ต่างๆ (ฟรุกโตส) และน้ำตาลในนม (แล็กโทส) น้ำตาลสังเคราะห์ หรือน้ำตาลที่ปรุงแต่ง เช่น ขนมหวาน น้ำอัดลม…
View Post

ภูเขาไฟในไทยจะมีโอกาสปะทุซ้ำหรือไม่ 

จากการเกิดภัยธรรมชาติภูเขาไฟระเบิดของภูเขาไฟตองกา เมื่อวันที่ 15 มกราคม 2565 ส่งผลให้เกิดควันภูเขาไฟและเถ้าถ่านที่เป็นมลพิษทางอากาศ พุ่งขึ้นสู่ท้องฟ้าไปไกลได้ถึงประมาณ 20 กิโลเมตร และเกิดคลื่นสึนามิสูงถึง 15 เมตร ซัดเข้าชายฝั่งของเกาะแมงโก้ ทำให้หมู่บ้านแห่งหนึ่งบนเกาะหายไปแทบทั้งหมู่บ้าน เหตุภูเขาไฟระเบิดผลกระทบที่เกิดขึ้นรุนแรงจนทั้งเกาะถูกตัดขาดจากโลกภายนอกไปช่วงระยะหนึ่ง และอีกหลายประเทศที่ชายฝั่งติดมหาสมุทรแปซิฟิกได้รับความเสียหายรุนแรงจากภูเขาไฟปะทุลูกนี้ แม้ว่าประเทศไทยไม่ได้รับผลกระทบ เพราะจุดภูเขาไฟใต้ทะเลระเบิดอยู่ห่างจากชายฝั่งของไทยไปประมาณ 9,500 กิโลเมตร แต่ก็ต้องมีการจับตามองและเฝ้าระวัง เพื่อป้องกันความเสียหายที่จะเกิดขึ้นให้น้อยที่สุด  ข่าวการเกิดภูเขาไฟหลายแห่งที่ยังคุกรุ่นอยู่นั้น ส่วนใหญ่จะเป็นภูเขาไฟที่ตั้งอยู่บนเทือกเขารอบมหาสมุทรแปซิฟิก หรือ “วงแหวนแห่งไฟ” ที่หลายๆคนรู้จักกันดี ซึ่งมากกว่าร้อยละ 75% ของภูเขาไฟทั้งหมดบนโลก…
View Post

มีเงินใช้ไม่ขัดสนด้วยวิธีการเก็บเงินตามทฤษฎี 6 Jars

Six Jars Money Management หรือการเก็บเงิน 6 กระปุก เป็นวิธีจัดการการเงิน แบ่งออกเป็น 6 ส่วน โดยการบริหารเงิน คือ การวางแผนการจัดระเบียบ และควบคุมระบบการเงิน ให้ตรงกับกิจกรรมในแต่ละส่วน เช่น กลุ่มเงินสำหรับการลงทุน กลุ่มเงินสำหรับค่าใช้จ่าย กลุ่มเงินสำหรับเก็บออม เป็นต้น ซึ่ง 6 Jars System เป็นหนึ่งในการบริหารเงินเก็บที่คิดค้นโดย T. Harv Eker นักคิดด้านการเงินการลงทุน…
View Post

ศีล 8 หรือ อุโบสถศีล

ศีล แปลว่า “ปกติ” การรักษาศีลจึงเป็นการรักษากาย วาจา ใจ ให้เป็นปกติ ดังนันศีล 8 จึงเป็นการดำรงตนให้เป็นปกติด้วยการงดเว้นจากการทำบาปและข้อที่เป็นอุปสรรคต่อการปฏิบัติธรรมขั้นสูงไปจนถึงการเข้าสู่นิพพาน    ศีล 8 ภาษาอังกฤษคือ 8 precepts ซึ่งต้องยอมรับว่า ปัจจุบันไม่เพียงแต่คนไทยหรือชาวพุทธทางเอเชียเท่านั้นที่ยึดถือปฏิบัติในการรักษาศีล แต่เริ่มมีการสนใจและศึกษาพร้อมปฏิบัติ รวมไปถึงการสวดมนต์ภาวนาเข้าทางสายพุทธกันมากขึ้นทั่วโลก ทั้งฝั่งทางยุโรป อเมริกา แคนาดา หรือแม้แต่อัฟริกา ดังนั้นบทอาราธนาศีลในบทความนี้จะมีคำภาษาอังกฤษประกอบให้เพื่ออำนวยความสะดวกกับชาวต่างชาติที่สนใจได้ฝึกหรือคนไทยที่มีเพื่อนต่างชาติและสนใจ ก็สามารถนำไปบอกพวกเขาได้เช่นกัน     ศีลอุโบสถคือ ศีล 8…
View Post

รวมอาหารพื้นเมืองภาคเหนือ สไตล์ล้านนา ลำแต้ๆ

เมนูอาหารภาคเหนือ ที่ใครๆหลายคนชื่นชอบ บางคนอาจคุ้นเคยชื่อเพียงไม่กี่อย่าง แต่ที่จริงแล้ว ยังมีอาหารภาคเหนืออีกหลายเมนูที่น่าลิ้มลอง และอร่อยไม่แพ้อาหารภาคอื่นๆ บทความนี้ได้รวบรวมรายการอาหารท้องถิ่นภาคเหนือ ทั้งที่อาจเคยได้ยิน และไม่เคยได้ยินมาก่อน ให้ทุกคนได้รู้จักและลองไปหาชิมกัน จะได้รู้ว่าอาหารล้านนานั้น ลำขนาด!!  แอ๊บหมู อาหารเหนือท้องถิ่นแต้ๆ ที่หลายคนอาจไม่เคยได้ยิน แอ๊บหมู คืออาหารที่นำเนื้อหมูสดผสมกับไข่ไก่ ซึ่งจะต่างจากแอ๊บอาหารเหนือชนิดอื่นๆ คลุกเคล้ากับเครื่องปรุง แล้วห่อด้วยใบตอง จากนั้นนำไปทำให้สุกด้วยการย่างไฟ โดยการใช้ไฟอ่อนๆ จนข้างในสุก และมีกลิ่นหอมน่ารับประทาน จอผักกาด แกงผักกาดเหนือ หรือ จอผักกาด อาหารพื้นบ้านล้านนา ใช้ผักกาดกวางตุ้งที่กำลังออกดอก…
View Post

รู้จักไซโคพาธ โรคขาดความสำนึกผิด

ไซโคพาธ (Psychopaths) โรคขาดความสำนึกผิด เอาตัวเองเป็นจุดศูนย์กลาง มุ่งเน้นแต่เป้าหมายของตนเอง และทำทุกอย่างเพื่อตอบสนองความต้องการของตัวเองเท่านั้น โดยไม่สนแม้จะต้องทำร้ายใคร หรือจะมีผลกระทบกับใครบ้าง Psychopaths หรือ ไซโคพาธ แปลว่า คนโรคจิต  และถ้าจะให้ความหมายคำว่า โรคจิต แปลว่า โรคทางจิตใจที่มีความผิดปกติของความรู้สึก ความคิด อารมณ์ หรือโรคจิตพฤติกรรมรุนแรงที่ไม่สามารถควบคุมสติได้ (ความหมายจาก พจนานุกรมไทยราชบัณฑิตยสถาน ) เช่น ประสาทหลอน วิกลจริต หลงผิด (โรคจิต ภาษาอังกฤษ psychosis…
View Post